Print Friendly, PDF & Email

Na alle informatie over Ayurveda en de drie verschillende dosha’s Vata, Pitta en Kapha met hun voeding- en leefstijladviezen, ga ik nu concreter in op de vraag: hoe kan ik mijn eetpatroon afstemmen op mijn dosha? Door voorbeeldrecepten voor ontbijt, lunch en diner laat ik zien hoe je door middel van een maaltijd en het gebruik van kruiden je constitutie weer in evenwicht brengt. We beginnen bij het ontbijt!

kheer3Het ontbijt algemeen
Voor het ontbijt geldt in het algemeen het volgende: Neem de tijd om rustig wat te eten. Wanneer je die tijd niet hebt, sta dan een kwartiertje vroeger op. Je zult zien dat na zo’n relaxed begin het verdere verloop van de dag heerlijk is. Vooral nu het voorjaar is begonnen, de vogels al vroeg met een concert beginnen, is de vroege ochtend de mooiste, meest sattvische tijd van de dag. En eet nooit wanneer de vorige maaltijd nog niet volledig verteerd is. Na een zware, late avondmaaltijd heb je de volgende ochtend vaak nog niet alles verteerd. Je hebt dan ook gewoon nog geen trek. Eet dan ook niet. Je kunt natuurlijk wel wat drinken en later op de ochtend tijdens een pauze wat lichts eten: fruit of een cracker. Het spreekt voor zich dat een goede, volledige lunch op dit soort dagen wel wenselijk is.

Het ontbijt per dosha

Vata: voor Vata is regelmaat van groot belang. Probeer daarom elke dag op hetzelfde vaste tijdstip te eten. De snelle en bewegende kwaliteiten van Vata zorgen voor onregelmatigheid. Het is dus fijn als je, alleen al door je maaltijden op een vast tijdstip te gebruiken, regelmaat krijgt in dit patroon. Een Vata kan doorgaans een gemiddeld ontbijt nemen en later op de ochtend een tussendoortje: wat fruit, een paar dadels of een handje amandelen.

Pita: voor Pita is het wenselijk om een goed ontbijt te nemen, de spijsvertering werkt sterk bij een Pitta en hij verbrandt dus goed. Ook een Pitta kan, wanneer er behoefte aan is, een tussendoortje nemen rond 10.30-11.00 uur. Dan blijft het kacheltje goed branden en kun je makkelijk door tot 12.30-13.00 uur.

Kapha: voor Kapha ligt het wat anders. Omdat de Kapha-tijd al begint bij zonsopgang, is rond 7.00 uur is de spijsvertering lager. Hierdoor is een ontbijt niet echt noodzakelijk. Bij deze personen gaat alles wat rustiger, daarom is belangrijk dat ze pas gaan eten als ze echt trek hebben. Dat is vaak in de loop van de ochtend. Fruit tussen 10.00-11.00 is wel zeer aan te bevelen, met dan rond 13.00 uur een gewone, gemiddelde lunch.

Ayurvedische ontbijt-ideeën

Porridge-with-nuts-gojis-and-candied-citrus-peelBrood met beleg: Als ontbijt geldt voor alle drie de dosha’s: neem geen witbrood, maar kies volkoren- of zuurdesem brood. Verder roggebrood, volkoren knäckebröd of toast. Alle graan- en meelproducten moeten bij voorkeur volkoren zijn: met kern en vezel. Neem wanneer je boter gebruikt biologische roomboter. Gebruik als beleg fenegriek- of komijnkaas, notenpasta, honing, ei (2 á 3 per week), jam zonder kleurstoffen en conserveringsmiddelen. En dacht je van plakjes appel, tomaat, radijs en komkommer, met een beetje verse kiemen. Deze bevatten veel anti-oxidanten.

Granenpap: met de juiste aanpassingen is pap als ontbijt geschikt voor alle drie de dosha’s. Wanneer je bijvoorbeeld havermoutpap met gewone volle melk eet en je voegt er verwarmende kaneel, kardemom, gember en wat amandelen toe is het een perfect ontbijt voor Vata. Maak je deze pap met gerst, spelt of kamut en laat je de verwarmende kruiden (behalve de gember) eruit dan werkt het verkoelend en spijsverteringsbevorderend en is het goed voor Pitta. Voor Kapha neem je niet debanana-nut-fruit-salad verzwarende havermoutpap maar gebruik je quinoa, boekweit of amarant, granen die Kapha verlagen, en juist weer wel verwarmende kruiden zoals gember, ajwain, kaneel en kardamom.  Gebruik voor Kapha bovendien melk verdund met water 1:1, zo wordt de melk lichter maar gebruik je nog wel de volledige voedingsstoffen.

Muesli: een zelf samengestelde muesli is natuurlijk ook heerlijk om je dag mee te beginnen. Toch moet je in de Ayurveda met muesli een beetje opletten. Voor Kapha is de droge, lichte muesli een goede ontbijtkeuze, maar voor Vata moet deze geweld zijn in wat lauwwarm water. Voor Pitta en Kapha werkt yoghurt bovendien verwarmend en verhogend dankzij de zure smaak en kan constipatie en ama (onverteerde voedselrestjes) veroorzaken. Daarom adviseert de Ayurveda om te kiezen voor de zachte biogarde yoghurt en deze idealiter 1:1 te verdunnen met water. Vervolgens kan je kheerde drank – afgestemd op je dosha – weer zoeten en kruiden met bijvoorbeeld gember, kaneel, kardemom, kokosbloesemsuiker, honing en rozenwater. Zo kan de gebruikelijke muesli met wat aanpassingen voor iedere dosha geschikt zijn als ontbijt.

Ontbijtrecepten per dosha
Nu volgen nog wat ontbijtrecepten afgestemd op de drie dosha’s. Je begrijpt wanneer je gaat spelen met andere soorten fruit, kruiden of meelsoorten je deze verschillende recepten ook kunt gaan gebruiken voor andere constituties. Experimenteer en varieer dus naar hartenlust!

Meer Ayurvedische ontbijtinspiratie
Meer ontbijtinspiratie? Dat kan! Enkele van deze recepten zijn van Rada Meursing, bij wie ondermeer Ayurvedische kookworkshops en cursussen gegeven worden. Kijk op www.kookstudio.net voor extra informatie en meer Ayurvedische recepten.

Door gastblogger Sylvia Kuperus
www.agnifabriek.nl

Summary
recipe image
Recipe Name
Ayurveda: ontbijten per dosha
Published On

NIEUWSBRIEF

Schrijf je nu in en ontvang GRATIS 20 pagina’s uit ons boek De Hippe Vegetariër!